බ්‍රසීල ජනාධිපතිවරණයේ පළමු වටය ජයග්‍රහණය කළ දක්ෂිණාංශික අපේක්ෂක ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ, වත්මන් වාමාංශික ජනාධිපති ලූලා ද සිල්වා පරාජය කළේය. නමුත් ඔහුට සම්පූර්ණ ජයග්‍රහණය සඳහා අවශ්‍ය ඡන්දවලින් 50% කට වඩා ලබා ගැනීමට නොහැකි විය. ඒ අනුව ලබන ඔක්තෝබර් 25 වන දින මෙම අපේක්ෂකයින් දෙදෙනා අතර දෙවන වටයේ ඡන්දයක් පැවැත්වේ.
ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ යනු හිටපු දක්ෂිණාංශික ජනාධිපති ජෙයාර් බොල්සොනාරෝගේ පුත්‍රයා වන අතර, පසුගිය මැතිවරණයෙන් පරාජයට පත්වීමෙන් පසු ඔහු අසාර්ථක කුමන්ත්‍රණ උත්සාහයක මහ මොළකරු ලෙස වසර 27ක සිර දඬුවමක් විඳිමින් සිටී.
මැතිවරණ සටන ඉතා තියුණුව පැවති අතර, ජනාධිපති ලූලා මැතිවරණ ප්‍රචාරක ව්‍යාපාරය අතරතුර තරමක් ඉදිරියෙන් සිටියේය. ඡන්දවලින් 98.81%ක් ගණන් කර ඇති විට බොල්සොනාරෝ 47.24%ක් සහ ලූලා 44.91%ක ඡන්ද ප්‍රතිශතයක් ලබා ගත්හ.
බොල්සොනාරෝගේ ප්‍රතිඵලය අපේක්ෂාවන් ඉක්මවා ගියේය, එනම් දෙවන වටය දැන් ඔහු පරාජය වීමට නියමිත බව පෙනේ. ඒ පළමු වටයේදීම පරාජයට පත් වූ අනෙකුත් ජනාධිපති අපේක්ෂකයින් දක්ෂිණාංශික විකල්ප වූ බැවිනි.
මේ දක්වා ප්‍රතිඵලවලින් වැඩිම ආණ්ඩුකාරවරුන්, සෙනෙට් සභිකයින් සහ ෆෙඩරල් නියෝජ්‍ය මන්ත්‍රීවරුන් තේරී පත් වූයේ බොල්සොනාරෝගේ ලිබරල් පක්ෂයෙනි. එනම් කොංග්‍රසයේ වැඩිම බලපෑමක් ඔහුගේ පක්ෂයට ලැබෙනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
ලතින් ඇමරිකාවේ බහුතරයක් දැන් ට්‍රම්ප් පරිපාලනයට අනුගත දක්ෂිණාංශික ජනාධිපතිවරුන් තෝරා පත් කර ගෙන ඇති අතර, දෙවන වටයේ ඡන්ද ප්‍රතිඵලය මගින් ලතින් ඇමරිකාවේ විශාලතම රට සහ ආර්ථිකය වන බ්‍රසීලය ද එය අනුගමනය කරයි ද නැද්ද යන්න තීරණය කරනු ඇත.
ඡන්දය ප්‍රකාශ කිරීමෙන් පසු, 80 හැවිරිදි ලූලා අනතුරු ඇඟවූයේ තේරීම ප්‍රජාතන්ත්‍රවාදය සහ “ම්ලේච්ඡත්වය” අතර ඇති බවයි.ෙ
45 හැවිරිදි බොල්සොනාරෝ පැවසුවේ “බ්‍රසීල ජනතාව නිදහස් කිරීමට” තමාට අවශ්‍ය බවයි.
ලූලා සහ බොල්සොනාරෝ යනු බ්‍රසීල දේශපාලනයේ වමේ සහ දකුණේ විශාලතම නම් දෙක වන අතර, මෙම ව්‍යාපාරය බ්‍රසීලය නැවතත් ධ්‍රැවීකරණය කර ඇත. ස්වෛරීභාවය, අපරාධ, ආර්ථිකය සහ දූෂණය යන තේමාවන් ඡන්දදායකයින්ගේ ප්‍රධාන සටන් පාඨ වේ.
බ්‍රසීලයේ දුප්පත් ඊසානදිග ප්‍රදේශවල, අඩු ආදායම්ලාභී ඡන්දදායකයින්, කතෝලිකයන් සහ කාන්තාවන් අතර ලූලා වඩාත් ජනප්‍රියය.
ඔහු 2002, 2006 දී තේරී පත් වූ අතර පසුව 2022 දී අඛණ්ඩව නොවන වාරයක් සඳහා තේරී පත් වූ පසු ඔහු සිව්වන වරටත් ධුරයේ රැඳී සිටීමට අපේක්ෂා කරයි. එම මැතිවරණයේදී, ඔහු ජෙයාර් බොල්සොනාරෝ පරාජය කළේ 2% කටත් වඩා අඩු ඡන්ද ප්‍රතිශතයකින් වන අතර එය බ්‍රසීල ඉතිහාසයේ ආසන්නතම ජනාධිපතිවරණ ප්‍රතිඵලයයි.
එම මැතිවරණයෙන් පසු, බොල්සොනාරෝගේ ආධාරකරුවන් 2023 ජනවාරි 8 වන දින රජයේ ගොඩනැගිලි විනාශ කළහ.
සිර දඬුවමට පෙර සිටම ජෙයාර් බොල්සොනාරෝට නැවත මැතිවරණයකට තරඟ කිරීම තහනම් කර තිබුණ ද, ඔහුගේ වැඩිමහල් පුත් ෆ්ලාවියෝ ඔහු වෙනුවට තරඟ කිරීමට අනුමත කළේය. ජෙයාර් බොල්සොනාරෝගේ බිරිඳ මිෂෙල් ද මැතිවරණයෙන් ජයගෙන සෙනෙට් සභාවට තේරී පත් වූවාය.
ජනවාරි 8 වන දින ඇති වූ කෝලාහලවලට වගකිව යුතු බවට චෝදනා ලබා සිටින තම පියාට සහ ඔහුගේ ආධාරකරුවන්ට තේරී පත් වුවහොත් සමාව ලබා දෙන බවට ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ ප්‍රතිඥා දී තිබේ.
ඔහු දකුණේ සහ ධනවත් ඡන්දදායකයින් සහ එවැන්ජලිකල් ක්‍රිස්තියානීන් අතර වඩාත් ජනප්‍රිය චරිතයයි.
- ඇමරිකා එක්සත් ජනපද-බ්‍රසීල සම්බන්ධතාවය
බ්‍රසීලයේ උත්තරීතර මැතිවරණ අධිකරණයේ සභාපතිවරයා ඊයේ (04) ප්‍රකාශ කළේ මැතිවරණයට ජාත්‍යන්තර මැදිහත්වීමක් සිදු වූ බවට කිසිදු සාක්ෂියක් හමු නොවූ බවයි.
මැතිවරණ ව්‍යාපාරය අතරතුර, ජනාධිපති ලූලා “ස්වෛරීභාවය” ඔහුගේ මැතිවරණ ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධාන කුළුණක් බවට පත් කළ අතර ඇතැම් විට එක්සත් ජනපදය බ්‍රසීලයේ මැතිවරණවලට මැදිහත් වීමට සහ බලපෑම් කිරීමට උත්සාහ කරන බවට චෝදනා කළේය. ආරක්ෂක වියදම් වැඩි කිරීමට ඔහු ප්‍රතිඥා දී තිබේ.
මෙම වසර මුලදී, ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ, බ්‍රසීලයේ විශාලතම කල්ලි දෙක ත්‍රස්තවාදී සංවිධාන ලෙස නම් කිරීමට එක්සත් ජනපදයට බලපෑම් කිරීම සාර්ථක විය.
පසුගිය ජූලි මාසයේදී, බ්‍රසීලය, එක්සත් ජනපද රාජ්‍ය දෙපාර්තමේන්තු නිලධාරීන් දෙදෙනෙකුට වීසා ප්‍රතික්ෂේප කළේය. ඔවුන් බ්‍රසීලයේ මැතිවරණ ක්‍රමය තුළ සැකයක් වැපිරීමට උත්සාහ කරන බවට චෝදනා කළ අතර, එක්සත් ජනපදය එය “පදනම් විරහිත” ලෙස හැඳින්වීය. ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ විදේශ රාජ්‍ය තාන්ත්‍රිකයින් පිරිසකට බ්‍රසීලයේ ඡන්ද යන්ත්‍ර වෙනිසියුලාවේ මූලාරම්භයට සමාන බව පැවසූ බව වාර්තා වීමෙන් පසුව එය සිදු විය, එය අසත්‍යයකි.
පසුගිය වසරේදී, ඩොනල්ඩ් ට්‍රම්ප්, බ්‍රසීලයට තීරුබදු පැනවීම සහ සමහර ඉහළ නිලධාරීන් සහ විනිසුරුවන්ට සම්බාධක පැනවීම සඳහා යුක්ති සහගත කිරීමක් ලෙස ජෙයාර් බොල්සොනාරෝගේ කුමන්ත්‍රණ නඩු විභාගය භාවිතා කළේය.
ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝගේ ජයග්‍රහණයක් හේතුවෙන්, බ්‍රසීලය, මත්ද්‍රව්‍ය ජාවාරමට එරෙහි එක්සත් ජනපදයේ “ඇමරිකානු පලිහ” සන්ධානයට එක්වී එක්සත් ජනපදය සමඟ වඩාත් සමීපව පෙළගැසෙනු ඇත.
කෙසේ වෙතත්, බ්‍රසීලයේ විශාලතම වෙළඳ හවුල්කරුවා ලෙස එක්සත් ජනපදය අභිබවා ගොස් ඇති සහ බ්‍රසීලයේ සෝයා සහ හරක් මස් අපනයනය සඳහා තීරණාත්මක ගනුදෙනුකරුවෙකු වන චීනය සමඟ “ආර්ථික වශයෙන් ප්‍රායෝගික” සම්බන්ධතාවයක් පවත්වා ගැනීමට බොල්සොනාරෝ ද ප්‍රතිඥා දී තිබේ.
- ප්‍රධාන ප්‍රචාරක ගැටලු
බ්‍රසීලයේ විශාලතම මූල්‍ය වංචාවක් මෙහෙයවූ සිරගත කරන ලද බැංකුකරුවෙකු වන ඩැනියෙල් වෝර්කාරෝ සම්බන්ධ අපකීර්තියක් දේශපාලන වර්ණාවලිය පුරා ජ්‍යෙෂ්ඨ පුද්ගලයින් පැටලීමෙන් පසුව, දූෂණය මෙම මැතිවරණ ව්‍යාපාරයේ ප්‍රධාන මාතෘකාවක් බවට පත්විය.
ෆ්ලාවියෝ බොල්සොනාරෝ පිළිගත්තේ වොර්කාරෝ තම පියා පිළිබඳ චරිතාපදානයක් සඳහා මුදල් යෙදවීමට ඉල්ලා සිටි බවයි. හඬ පටිගත කිරීම් එළිදැක්වීමෙන් පසුව, ඔහු ඩොලර් මිලියන 25.9ක් ඉල්ලා සිටිනු ඇසිණි.
අත්අඩංගුවට ගැනීම වළක්වා ගැනීම සඳහා වෝර්කාරෝ ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණ විනිසුරු ඇලෙක්සැන්ඩ්‍රේ ද මොරායස් වෙත උදව් ඉල්ලා සිටි බව පොලිසිය යෝජනා කිරීමෙන් පසුව, ලූලාට ද මෙම අපකීර්තිය වක්‍රව බලපෑවේය. මොරායස් කිසිදු වරදක් ප්‍රතික්ෂේප කරයි.
බීබීසී ඇසුරිණි
